Ethernet kamera nedir, hangi işi çözer
Ethernet kamera, görüntüyü koaksiyel kablo yerine ağ kablosuyla taşıyan IP kameradır. Aynı Cat5e veya Cat6 kablo üzerinden hem veri hem güç gider, buna PoE denir. Analog HD-TVI sistemlerde her kamera için ayrı güç kablosu çekilir. Ethernet'te tek kablo yeterli olduğu için 8-16 kameralı bir kurulumda kablo sayısı belirgin biçimde azalır.
Kurulum mimarisi ikiye ayrılır. Kameralar doğrudan NVR'ın PoE portlarına bağlanabilir. Bu kapalı sistemde yapılandırma kolaydır, kamera internete çıkmaz. İkinci yol, kameraları ayrı bir PoE switch üzerinden yerel ağa katmaktır. Fabrika, site ve çok binalı kurulumlarda VMS, NAS ve mevcut ağ altyapısıyla bütünleşme bu yolla sağlanır. Ev ve küçük dükkân için ilk yöntem daha az arıza yüzeyi bırakır.
Ethernet kameranın analogdan ayrıldığı yer görüntü kalitesi değil, altyapı ve yönetim tarafıdır. Aynı karede 4 MP çözünürlük analogla da alınabilir. Fark, kameranın kendi IP adresi olması, kayıt cihazından bağımsız çalışabilmesi ve ağ üzerinden yapılandırılabilmesidir.
100 metre sınırı ve kablo güzergâhı
Bakır Ethernet'te kanal uzunluğu 100 m ile sınırlıdır. Bu mesafe duvar içindeki kalıcı kabloyu, iki uçtaki patch cord'ları ve keystone jakları kapsar. Güvenli plan 90 m kalıcı hat artı 10 m patch cord'dur. 100 m'de 1 Gbps bağlantı Cat5e ile de çalışır, ancak 2.5G ve 5G hızlarında mesafe kısalır ve Cat6 gerekir.
Sınır aşıldığında bağlantı her zaman tamamen kopmaz. Link bazen 100 Mbps'e düşer, bazen paket kaybı ve donma başlar. Bu tür arızalar kamera arızası gibi görünür, oysa sorun kablodadır. 100 m üstü için üç çözüm var. Güzergâh ortasına PoE switch koymak en pratik yoldur, elektrik ve küçük bir kabin ister. Fiber optik ve media converter 500 m ve üzeri için uygundur. Kablosuz köprü ise geçiş hakkı olmayan yerlerde son seçenektir, gecikme ve hava koşullarına açıktır.
Saha notu: PoE bütçesini kanal sayısına göre değil watt toplamına göre hesaplayın. 8 kanallı bir NVR'ın toplam PoE bütçesi 60 W ise, tanesi 8 W çeken 8 kamera 64 W yapar ve son kamera ya hiç açılmaz ya da gece IR devreye girince düşer. Kameranın etiketindeki maksimum çekişi, IR ve motorlu lens dahil, toplayın.
PoE sınıfları ve gerilim düşümü
PoE'nin dört standardı var. Tablodaki PD değeri, kameraya ulaşması garanti edilen güçtür. PSE değeri switch veya NVR portunun çıkışıdır, aradaki fark kablo kaybı için ayrılır.
| Standart | Tip | PSE çıkışı | Kameraya kalan (PD) | Tipik kullanım |
|---|---|---|---|---|
| IEEE 802.3af | Type 1 | 15.4 W | 12.95 W | Sabit dome, 2-4 MP |
| IEEE 802.3at | Type 2 | 30 W | 25.5 W | 4-8 MP, IR aydınlatma |
| IEEE 802.3bt | Type 3 | 60 W | 51 W | PTZ, ısıtıcılı gövde |
| IEEE 802.3bt | Type 4 | 100 W | 71.3 W | Ağır PTZ, çoklu özellik |
Gerilim düşümü hesabı seçimi netleştirir. 48 V ve 12 W çeken bir kamera 0.25 A akım çeker. Cat5e'de 24 AWG bakırın direnci yaklaşık 0.084 Ω/m'dir, gidiş ve dönüş nedeniyle 0.168 Ω/m alınır. 80 m hatta toplam direnç 13.4 Ω olur. Düşüm 0.25 × 13.4 = 3.35 V, kameraya 44.6 V ulaşır. 802.3af ve at alıcıları 37-57 V aralığında çalıştığı için bu değer sorunsuzdur.
Aynı hattan 25.5 W çekilirse akım 0.53 A'e çıkar, düşüm 7.1 V olur ve kameraya 40.9 V kalır. Sınır içinde ama pay azalır. 802.3bt Type 3'te 60 W tek çift üzerinden taşınmaz, dört çiftin tamamı kullanılır ve direnç yarıya iner. 1.25 A akımda 80 m'de düşüm yaklaşık 8.4 V olur. Bu nedenle bt kurulumlarda 23 AWG Cat6 ve 60 m altı hat tercih edilir.
Kamera seçerken etiketteki PoE sınıfına bakın. Type 1 portlu bir NVR'a Type 3 PTZ bağlarsanız kamera döner ama zoom motoru ve ısıtıcı aynı anda çalışınca kapanır. Bu durumda ayrı bir bt injector veya bt switch gerekir.
Lens, sensör ve piksel yoğunluğu
Megapiksel sayısı tek başına karar vermez. Aynı 4 MP kare, geniş açılı lensle 20 m'lik alanı, dar lensle 9 m'lik alanı kaplar. Yüzün kaç piksel ettiği lens ve mesafeyle belirlenir. IEC 62676-4 standardındaki DORI ölçütleri tespit için 25 px/m, gözlem için 62.5 px/m, tanıma için 125 px/m, kimlik tespiti için 250 px/m eşiğini kullanır.
Bir örnek hesapla netleşir. 4 MP sınıfındaki bir kamera 2688 × 1520 piksel üretir. 1/2.8 inç sensör ve 4 mm lens ile yatay görüş açısı 2 × arctan(2.8 / 4) ≈ 70° olur. 10 m mesafede kapsanan genişlik 2 × 10 × tan(35°) ≈ 14 m. Yatayda 2688 / 14 ≈ 192 px/m çıkar. Bu değer tanıma eşiğinin üstünde, kimlik tespitinin altında. Yani kişiyi tanırsınız, yüz eşleştirmesi için yetersiz kalır.
Aynı kamerayı 7 m'ye yaklaştırırsanız yoğunluk 274 px/m'ye çıkar ve kimlik eşiği aşılır. Mesafeyi değiştiremiyorsanız 6 mm lens kullanın. 6 mm'de görüş açısı 50°'ye iner, 10 m'de genişlik 9.3 m olur ve yoğunluk 289 px/m'ye ulaşır. Kapı önü, kasa ve giriş gibi kimlik gereken noktalarda dar lens, geniş alan gözetimi için 2.8-4 mm lens uygundur.
Gece performansı lens kadar sensöre bağlıdır. 1/2.8 inç sensör, 1/3 inçe göre daha fazla ışık toplar. Aynı çözünürlükte daha büyük sensör, daha az gürültü ve daha okunur gece görüntüsü verir. IR mesafesi 20 m yazıyorsa bu değer ideal laboratuvar koşulu içindir, sahada 12-15 m'ye düşebilir.
Kayıt süresi ve disk hesabı
Disk ihtiyacı bitrate ile hesaplanır. Günlük veri, kamera sayısı × bitrate (Mbps) × 86400 / 8 formülüyle megabayt cinsinden bulunur. 4 kamera, 4 Mbps ve sürekli kayıt için günlük 4 × 4 × 86400 / 8 = 172.800 MB, yani yaklaşık 173 GB. 30 gün için 5.18 TB gerekir. Dosya sistemi ve hareket payı için yüzde 10 eklerseniz 5.7 TB olur. Tek 6 TB disk ya da 2 × 4 TB disk bu işi görür.
H.265 codec aynı görüntüde H.264'e göre tipik olarak yüzde 30-50 daha az bitrate sağlar. Sahne hareketliyse ve gece IR açıksa fark azalır, çünkü gürültü bitrate'i yükseltir. Kayıt cihazında akış tipini sabit bitrate yerine değişken bitrate seçmek boş sahnelerde yer kazandırır.
Sürekli kayıt yerine hareket tetiklemeli kayıt diskten tasarruf eder. Ancak olay öncesi tampon kapalıysa hareketin başladığı an kaybolur. Kayıt cihazında 5-10 saniye pre-record açık olsun. Ses kaydı disk hesabını büyütmez, çünkü ses bitrate'i görüntünün yanında çok küçüktür. Sesin hukuki tarafı ayrı bir konu, aşağıda değiniliyor.
Kullanım alanına göre seçim
| Kullanım | Kanal | Çözünürlük | PoE | Kayıt | Dikkat |
|---|---|---|---|---|---|
| Ev | 4-8 | 2-4 MP | af/at | 7-30 gün | İç mekân dome, dış bullet |
| Küçük iş yeri | 8-16 | 4 MP | at | 30 gün | Kasa ve girişe dar lens |
| Depo, fabrika | 16-32 | 4-8 MP | at/bt | 30-60 gün | Direk ve çevre hattı |
| Site, kampüs | 32+ | 4-8 MP | bt/fiber | 30-90 gün | VMS, VLAN, yedek güç |
Evde iki kamera kapı ve koridor için yeterli olur. İş yerinde kasa, giriş ve arka kapı ayrı ayrı izlenir. Depoda raf araları ve yükleme rampası geniş açı ister, çevre hattı ise dar lens ve IR gerektirir. 32 kanal üstünde tek NVR yerine iki NVR veya VMS sunucusu düşünmek gerekir, çünkü tek cihaz arızası tüm kaydı durdurur.
Yazılım, uzaktan erişim ve siber güvenlik
Kameranın ONVIF Profile S desteği, farklı marka NVR ve VMS ile çalışmasını sağlar. RTSP akışı olan kamera, VLC veya bir yazılımda doğrudan açılabilir. Bu iki özellik yoksa kamera yalnızca kendi markasının uygulamasıyla çalışır ve cihaz değiştirdiğinizde elinizde kalır.
Uzaktan izleme için iki yol var. P2P ve bulut bağlantısı kurulumu kolaydır, kamerayı üreticinin sunucusuna bağlar. Modemde port açmak ise güvenlik açığı oluşturur, çünkü kamerayı doğrudan internete açar. Daha güvenli yöntem, modeme VPN kurup telefonda VPN ile bağlanmaktır. Bu durumda kamera internete kapalı kalır.
İlk kurulumda yapılacaklar kısa. Varsayılan şifreyi değiştirin, UPnP'yi kapatın, firmware'i güncelleyin ve kamerayı ayrı bir VLAN'a alın. Kayıt cihazının saatini NTP ile senkronlayın. Saat kayması olduğunda olay kaydı ile gerçek zaman uyuşmaz ve kayıt kanıt değerini kaybeder.
Kurulum adımlarının tamamı için network kamera kurulumu rehberine bakabilirsiniz. PoE bütçesi ve model eşleştirmesi için Hikvision PoE rehberi ayrıntı veriyor.
Garanti, yetkili satıcı ve fiyat
Türkiye'de satılan kameralarda iki tür garanti var. Distribütör garantisi, ürünün resmi ithalatçı tarafından getirildiği ve servis desteğinin o distribütörde olduğu anlamına gelir. Satıcı garantisi ise satıcının kendi verdiği taahhüttür, distribütör desteği olmayabilir.
Yetkili satıcı olduğunu iddia eden her yer bu kapsamda değildir. Satın almadan önce ürünün seri numarasını distribütörün sorgulama ekranında kontrol edin. Fatura ve garanti belgesi aynı satıcıyı göstermeli. Gri ithalat ürünlerde firmware bölge kilidi, Türkçe arayüz eksikliği ve servis reddi görülebilir. Fiyat farkı bu yüzden bazen gerçek bir avantaj değildir.
Yaklaşık bant vermek gerekirse, 2 MP bir PoE kamera gövdesi marka ve lensine göre 1.500-4.000 TL, 8 kanallı PoE NVR 6.000-15.000 TL, 4 TB surveillance disk 4.000-7.000 TL aralığında. Dört kameralı, işçilik dahil bir ev kurulumu 25.000-60.000 TL bandına çıkar. Bu aralıkları belirleyen etkenler çözünürlük, sensör boyutu, PoE sınıfı, NVR kanal sayısı, disk kapasitesi, kablo metresi ve montaj koşulları.
Arıza ve servis tarafında hangi belirtinin hangi parçaya işaret ettiğini kamera arıza rehberi anlatıyor.
KVKK ve ses kaydı
Kamera kaydı kişisel veri işlemektir. Apartman girişi, dükkân ve iş yeri gibi alanlarda aydınlatma metni ve görünür kamera levhası bulunmalı. Levhada kayıt amacı, sorumlu ve başvuru yolu yer alır. Kayıt süresi amaca uygun tutulmalı, iş bitince silinmeli.
Ses kaydı ayrı değerlendirilir. Görüntü kaydı için verilen bilgilendirme ses kaydını kapsamaz. Çalışanların ve müşterilerin sesini kaydetmek daha sıkı koşullara bağlıdır, çoğu iş yeri için gereksizdir. Kameranın mikrofonunu kullanmayacaksanız ayarlardan kapatın.
Kurulum öncesi kısa kontrol
- Her kamera için güzergâh uzunluğunu ölçün, 90 m üstü hatlara ara switch planlayın.
- Kamera etiketindeki maksimum watt değerini toplayın, NVR veya switch PoE bütçesiyle karşılaştırın.
- Kimlik gereken noktalarda lens ve mesafeyi piksel yoğunluğu hesabıyla doğrulayın.
- Disk boyutunu bitrate ve gün sayısıyla hesaplayın, yüzde 10 pay bırakın.
- IP planını ve VLAN ayrımını kurulumdan önce yazın.
- Cihazları test ederken gece modunu ve IR'yi de çalıştırın.
Sıkça Sorulan Sorular
Ethernet kamera ile IP kamera aynı şey mi?
Evet, aynı cihazı anlatır. IP kamera ağ üzerinden haberleşen kameranın genel adıdır, Ethernet kamera bağlantı tipini vurgular. PoE destekli modellerde tek kablo hem veri hem güç taşır.
PoE olmayan kamerayı PoE switch'e bağlayabilir miyim?
Kamera PoE desteklemiyorsa switch'in PoE portu ona zarar verebilir. Bu durumda PoE splitter kullanarak gücü ayrı bir DC jakına çevirmek gerekir. Splitter'ın kamera voltajıyla uyumlu olduğunu kontrol edin, çoğu kamera 12 V ister.
100 metre sınırı aşılırsa görüntü tamamen kesilir mi?
Her zaman değil. Bağlantı bazen 100 Mbps'e düşer, bazen paket kaybı ve donma olur. Standart 100 m üstünde çalışmayı garanti etmez, bu yüzden ara switch veya fiber daha doğru çözümdür.
Dört kamera için kaç TB disk gerekir?
4 Mbps ve sürekli kayıtta dört kamera günde yaklaşık 173 GB yazar. 30 gün için yüzde 10 payla birlikte 5.7 TB, pratikte 6 TB disk yeterli olur. Bitrate 8 Mbps'e çıkarsa ihtiyaç iki katına çıkar.
Kablosuz kamera mı Ethernet kamera mı?
Sabit noktada Ethernet daha kararlıdır, çünkü bant paylaşılmaz ve güç kablo üzerinden gelir. Kablosuz kamera yalnızca kablo çekilemeyen yerde mantıklıdır, yine de güç için priz gerekir. Kayıt sürekliliği istenen yerde kablosuz bağlantı kopmaları kayıt boşlukları bırakır.
Yetkili satıcıdan almayınca garanti geçersiz mi?
Distribütör garantisi, ürünün resmi kanaldan geldiğini doğrular. Gri ithalat ürünlerde satıcı garanti verse bile servis ve yedek parça sorun çıkarabilir. Faturayı ve seri numarasını saklayın, garanti kapsamını yazılı isteyin.
Ev için 4-8 kanallı, 802.3at destekli bir NVR ile 4 MP kameralar yeterli olur. Kimlik gereken kapıya 6 mm, geniş alana 2.8-4 mm lens kullanın. İş yerinde PoE bütçesini watt üzerinden hesaplayın, kayıt süresini bitrate ile doğrulayın, distribütör garantili ürün alın.