Kamera Kayıt Cihazı Harddisk Özellikleri: Kapasite ve Kayıt Süresi Rehberi

Kayıt diski seçimi neden kameradan başlar

Kamera kayıt cihazı harddisk özellikleri denince akla ilk kapasite geliyor. Oysa disk ihtiyacını belirleyen şey kameranın saniyede ürettiği veri miktarı, yani bitrate. Aynı 8 kanallı sistemde 2 MP kameralarla 4 MP kameralar arasında depolama ihtiyacı iki katına çıkabilir. Diski sonradan büyütmek çoğu cihazda mümkün, ama kayıt cihazının desteklediği en yüksek kapasite ve yuva sayısı satın alma anında netleşmezse sonradan çözüm pahalıya gelir. Sıra diski boyutlandıran hesapta, diskin kendi özelliklerinde ve kayıt cihazıyla uyumunda.

Diski boyutlandıran üç değişken: çözünürlük, codec ve kare hızı

Aynı sahneyi 2 MP ve 4 MP kamerayla kaydettiğinizde ikincisi dört kat piksel üretir, sıkıştırılmış veri ise genelde iki katına yakın artar. Codec farkı bundan daha büyük etki yapar. H.265, H.264'e göre aynı görüntü kalitesinde tipik olarak yarı yarıya daha az veri yazar. Aşağıdaki aralıklar 15-25 fps, orta hareketli tipik bir saha içindir.

Kare hızı tek başına bakıldığında yanıltıcıdır. Kayıt cihazında sabit bitrate (CBR) seçiliyse 25 fps'ten 15 fps'e inmek dosyayı küçültmez, yalnızca saniyedeki kare sayısını azaltır. Değişken bitrate (VBR) kullanılıyorsa sakin saatlerde daha az veri yazılır, hareket başladığında bitrate üst sınıra tırmanır. Kayıt süresi hesabında daima üst sınırı, yani CBR değerini ya da VBR üst limitini kullanın. Akıllı codec (H.265+ gibi) sahne boşken bitrate'i belirgin biçimde düşürür, ama sürekli hareket olan bir otoparkta ya da cadde cephesinde kazanç küçülür.

Kayıt süresi hesabı: 8 kanallı örnek

Sürekli kayıtta 1 Mbps, günde yaklaşık 10,8 GB yazar. Bu sayı şuradan geliyor: 1 Mbps saniyede 0,125 MB demek, 86.400 saniyeyle çarpıldığında günde 10.800 MB, yani 10,8 GB. Elinizde kanal sayısı, kanal başına bitrate ve hedef gün sayısı varsa hesap tek satıra iner.

Günlük toplam = kanal sayısı × bitrate (Mbps) × 10,8

Örnek: 8 kanal, 4 MP H.265 kamera, kanal başına ortalama 3 Mbps, 7/24 kayıt, hedef 30 gün.

• Kanal başına günlük: 3 × 10,8 = 32,4 GB
• Sekiz kanal: 32,4 × 8 = 259 GB/gün
• 30 gün: 259 × 30 = 7.776 GB, yani 7,8 TB

10 TB etiketli bir disk, kayıt cihazının arayüzünde yaklaşık 9,1 TB görünür. Bu sistemde 30 günün sonunda doluluk %86 civarında kalır ve disk 35 günlük kayda yetecek kapasite sunar. 8 TB disk ise yaklaşık 7,3 TB görünür, aynı bitrate ile 28 gün kayıt tutar. İki haftalık bir fark için iki kat kapasite ödemek istemiyorsanız 8 TB makul, otuz günü garantiye almak istiyorsanız 10 TB doğru seçim.

Aynı sistem H.264 ve 6 Mbps ile çalıştırılırsa günlük 518 GB, 30 günlük ihtiyaç 15,5 TB olur. Tek diskli bir cihazda bu hesap tutmaz, iki yuvalı bir kayıt cihazı ya da codec değişikliği gerekir. Bu yüzden disk siparişini kameradan sonra, kamera modeli ve codec ayarı netleştiğinde verin.

Diskin kendi özellikleri: 7/24 çalışma ve hata düzeltme davranışı

Masaüstü diskler yılda yaklaşık 2.400 saat, yani günde 8 saat çalışma üzerinden tanımlanır. Kayıt cihazındaki disk yılda 8.760 saat döner. Bu farkı kapatmak için üreticiler gözetim (surveillance) sınıfı modeller üretir. WD Purple, Seagate SkyHawk ve Toshiba S300 bu sınıfın bilinen örnekleri. Bu modellerin veri sayfalarında 7/24 çalışma, yıllık iş yükü (workload) ve MTBF değerleri açıkça yayınlanır. Masaüstü bir diskte bu değerlerin çoğu hiç belirtilmez, çünkü disk o kullanım için tanımlanmamıştır.

İkinci fark hata düzeltme davranışında. Masaüstü disk bozuk bir sektörle karşılaştığında saniyelerce okuma denemesi yapabilir. Video yazımı sıralı ve kesintisiz aktığı için bu bekleme kayıtta boşluk açar. Gözetim ve RAID sınıfı disklerde deneme süresi sınırlandırılır, bu özellik üretici sayfalarında TLER veya CCTL olarak geçer.

Üçüncü fark ısı ve titreşim. Dört yuvalı bir NVR'da diskler birbirinin titreşimini alır, yan yana çalışan dört disk tek diskten daha sıcak bir ortam oluşturur. 5400 rpm modeller daha az ısı ve ses üretir, 7200 rpm modeller çok kanallı yüksek bitrate yazımında daha rahat çalışır. 16 kanal 4K bir sistemde 7200 rpm ve geniş ön bellek tercih edilir, 4-8 kanallı bir ev sisteminde 5400 rpm yeterlidir.

Seçim kriterleri tablosu

Kayıt cihazı uyumluluğu: yuva, kapasite sınırı ve veri yolu

Her kayıt cihazının kılavuzunda desteklenen en yüksek disk kapasitesi yazar ve bu sınır çoğu zaman diskin kendi kapasitesinden önce dolar. Eski bir DVR 4 TB sınırıyla geliyorsa 10 TB disk takıldığında cihaz diski ya hiç tanımaz ya da yalnızca bir bölümünü kullanır. Aynı şekilde toplam kapasite sınırı, yuva sayısından bağımsız olabilir. İki yuvası olan bir cihaz iki adet 4 TB diskle sınırlıyken iki adet 8 TB diski reddedebilir. Bu değerleri NVR kayıt cihazı özellikleri kılavuzundan model numarasıyla doğrulayın.

Diskin veri yolu çoğu sistemde darboğaz değildir. 16 kanal 4K kamera toplamda yaklaşık 128 Mbps yazar, bu saniyede 16 MB eder ve tek bir diskin sıralı yazma hızının çok altında kalır. Yavaşlık şikayeti genellikle diskten değil, cihazın işlemcisinden, ağ bant genişliğinden veya uzaktan izleme bağlantısından kaynaklanır. Disk seçerken kapasiteye ve sınıfa odaklanın, hız reklamlarına değil.

Kayıt cihazı diski kendi dosya sistemiyle biçimlendirir. Bilgisayarda biçimlendirilmiş bir diski taktığınızda cihaz onu tanımaz ve yeniden biçimlendirme ister, içindeki veri gider. Kullanılmış bir diski ikinci ele alsanız bile ilk takışta veri kaybını göze alın. Kurulum sonrası cihazın disk sağlığı ekranından S.M.A.R.T. değerlerini ara ara kontrol etmek, ani arızadan önce uyarı alma şansı verir.

Saha notu: Kayıt cihazının kapasite sınırını diski satın almadan önce doğrulayın. 4 TB sınırı olan bir DVR'a 10 TB disk takıldığında cihaz diski ya hiç tanımaz ya da yalnızca ilk bölümünü kullanır, aradaki kapasite için ödenen para boşa gider.

PoE ve güç: disk hesabını değiştirmeyen ama kaydı durduran taraf

PoE kamera kullanıyorsanız iki sayı sistemi belirler. Birincisi Ethernet'in 100 m sınırı. Bakır kablo üzerinden veri ve güç bu mesafeyi geçtiğinde sinyal zayıflar, araya switch ya da fiber dönüştürücü girmesi gerekir. İkincisi kayıt cihazının toplam PoE bütçesi. Sekiz portlu bir NVR'ın 120 W toplam bütçesi olabilir, port başına 30 W vermesi toplamın da 240 W olduğu anlamına gelmez.

Bütçe hesabını gündüz değil gece yapın. 4 MP bir dome kamera gündüz 7-9 W çekerken IR yandığında 12-15 W seviyesine çıkar. Sekiz kamera gündüz 72 W ile rahat çalışır, gece 120 W sınırına dayanır ve son takılan kamera yeniden başlar. Kayıtta o saatlerde boşluk oluşur.

Analog kamerada 12 V adaptör kullanılıyorsa kablo kesiti ve mesafe belirleyici olur. 0,5 mm² bakır kabloda gidiş dönüş direnci metre başına yaklaşık 0,07 ohm. 1 A çeken bir kamerayı 25 m uzağa bağladığınızda 1,75 V düşer ve kameraya 10,25 V kalır. 12 V'luk bir kamera için %10 tolerans 10,8 V'tur, yani bu mesafe sınırın altında. Kabloyu 1,0 mm² yapmak düşüşü yarıya indirir. Kamera seçiminde lens, gece görüşü ve IP sınıfı gibi başlıkları IP kamera özellikleri rehberinde ayrıntılı bulabilirsiniz.

Saha notu: PoE bütçesini hesaplarken her kameranın gece tüketimini toplayın. IR yandığında tüketim yükseldiği için gündüz sorunsuz çalışan sistem akşam saatlerinde kamera kaybetmeye başlar.

Kamera tarafında disk yükünü değiştirmeyen özellikler

Lens ve görüş açısı depolama ihtiyacını neredeyse hiç değiştirmez, ama kaydın işe yarayıp yaramadığını belirler. 4 MP bir kameranın 2688 piksellik genişliğini 8 m'lik bir alana yaydığınızda metre başına 336 piksel düşer. Yüz tanımlama için yaygın eşik metre başına 250 piksel, plaka okuma için 400 piksel üzeridir. Aynı kamerayı 12 m'lik alana çevirirseniz 224 piksele inersiniz ve yüz tanımlama sınırının altına düşersiniz. Bu durumda çözünürlüğü artırmak ya da daha dar lens kullanmak gerekir, ikisi de bitrate'i yukarı çeker.

Gece görüşü de dolaylı etki yapar. IR aydınlatma altında sensör gürültüsü arttığı için aynı sahne gündüze göre %10-20 daha fazla veri üretebilir. Kayıt süresi hesabına küçük bir pay bırakmak bu farkı kapatır. IP66 ve IP67 koruma sınıfları kameranın toz ve suya dayanımını anlatır, depolamaya etkisi yoktur. Dış mekanda IP67 gövde ve konektör koruması olmayan bir kamerayı kullanmak, birkaç sezon sonra kayıt kaybına yol açar.

Ses kaydı ve KVKK

Kamera mikrofonu açıksa ses de kaydedilir ve ses kişisel veri sayılır. İş yerinde çalışanların ve ziyaretçilerin bulunduğu alanlarda kayıt yapılıyorsa girişte aydınlatma levhası bulunması, kaydın amacı ve saklama süresinin yazılması gerekir. Sesin gerekmediği bir sahada mikrofonu kapatmak hem dosya boyutunu hem de hukuki riski azaltır. Konutlarda komşuya bakan kamera açıları ve ses kaydı, görüntü kaydından daha sık şikayet konusu olur.

Kısa karar

Disk seçimi kapasiteyle başlar, sınıfla biter. 8 kanallı 4 MP H.265 bir sistemde 30 gün için 10 TB gözetim sınıfı disk, 2 MP kameralarda 6 TB yeterli. Kayıt cihazının kapasite sınırını ve PoE bütçesini diski almadan önce doğrulayın, çünkü bu iki sayı yanlışsa doğru disk bile sistemi çalıştırmaz.

Sıkça Sorulan Sorular

Kaç TB disk almam gerekiyor?

Kanal sayısını kanal başına bitrate ile ve 10,8 sabitiyle çarpın. Örneğin 8 kanal ve 3 Mbps için günde 259 GB, 30 günde 7,8 TB eder, buna 10 TB disk yeter. 2 MP H.265 kameralarda aynı süre 4,5 TB civarında kalır ve 6 TB disk işi görür.

Masaüstü harddisk kayıt cihazında çalışır mı?

Teknik olarak takılır ve bir süre kayıt yapar, ama ömrü kısa olur. Masaüstü diskler yılda 2.400 saatlik kullanım için tanımlanır, kayıt cihazı ise yıl boyunca hiç durmadan çalışır. Ayrıca bozuk sektör karşısında uzun okuma denemesi yaptıkları için kayıtta boşluklar oluşabilir.

Diski bilgisayarda biçimlendirip kayıt cihazına takabilir miyim?

Hayır, kayıt cihazları kendi dosya sistemlerini kullanır ve yabancı biçimlendirilmiş diski tanımaz. Cihaz diski gördüğünde yeniden biçimlendirme uyarısı verir, onaylarsanız içindeki her şey silinir. Diski boş ve etiketsiz olarak takmak en temiz yoldur.

8 TB disk 8 kanallı sistem için yeterli mi?

Kamera çözünürlüğüne ve hedef gün sayısına bağlı. 4 MP H.265 kameralarda 8 TB yaklaşık 28 gün, 2 MP H.265 kameralarda 50 günü aşan kayıt tutar. Otuz günün altına düşmek istemiyorsanız 4 MP sistemde 10 TB seçin.

Disk dolunca kayıt durur mu?

Varsayılan ayarda cihaz en eski kaydın üzerine yazar, yani kayıt dönmeye devam eder ve sürekli son N günü tutarsınız. Ayarlarda üzerine yazmayı kapatırsanız disk dolduğunda kayıt tamamen durur. Bu seçeneği bilinçli açmadığınızdan emin olun.

SSD takmak kayıt süresini uzatır mı?

Uzatmaz, kapasite aynıysa süre de aynı kalır. SSD yalnızca daha sessiz ve daha hızlı çalışır, kapasite başına maliyeti yüksektir. Sürekli yazma altında ömrü belirleyen TBW değerine bakmak gerekir, bu yüzden gözetim için üretilmiş diskler hâlâ daha ekonomik bir çözüm.