Dome kamerayı diğer gövdelerden ayıran nedir
Kamera dome nedir sorusunun kısa cevabı, gövdesi yarım küre biçiminde bir kapakla örtülen sabit ya da motorlu güvenlik kamerasıdır. Kapak mercek ve sensörü arkada tutar; bu yüzden kameranın hangi yöne baktığı dışarıdan kolay anlaşılmaz, mercek parmak ve boyadan korunur, montaj açısı duvar-tavan birleşimlerine uyacak kadar esnek kalır. Bu rehber, 2026 Türkiye piyasası için saha mühendisi bakışıyla dome kamerayı yalnızca çözünürlük üzerinden değil; lens, gece görüşü, koruma sınıfı, güç/kablolama ve kayıt cihazı uyumu üzerinden sayısal ölçütlerle anlatır.
Dome'un bedeli gece görüşü ve bakım tarafında çıkar. Kapak yüzeyi toz, parmak izi ve yoğuşmayla matlaşır; mercek açıkta olan turret gövdelerde IR ışığı kapağa çarpıp geri yansımadığı için, aynı sensör ve IR gücünde turret genellikle daha temiz gece karesi verir. Vandal riski ve estetik ön plandaysa dome, en yüksek gece kalitesi ön plandaysa turret öne çıkar. Gövde ve model ailelerini [Hikvision dome kamera](/rehber/hikvision-dome-kamera-rehberi-2026/) rehberinde karşılaştırabilirsiniz.
Çözünürlük ve sensör: kararı piksel yoğunluğu belirler
Çözünürlük tek başına "net" anlamına gelmez; belirleyici olan, hedefin üzerine düşen piksel yoğunluğudur. Kamera görüntüleme standardı EN 62676-4 (DORI) hedef üzerinde şu eşikleri tanımlar:
- Algılama (detection): yaklaşık 25 px/m
- Gözlem (observation): yaklaşık 62,5 px/m
- Tanıma (recognition): yaklaşık 125 px/m
- Kimlik tespiti (identification): yaklaşık 250 px/m
Bir yüzü "bu kişi" diye ayırt etmek için yüz hizasında metrede yaklaşık 250 piksel gerekir. Bu yüzden "4MP kamera yüz tanır mı" sorusunun cevabı mesafeye bağlıdır ve lens seçimiyle doğrudan ilişkilidir.
Çözünürlük değerleri: 2MP = 1920×1080, 4MP = 2560×1440, 8MP (4K) = 3840×2160. Sensör boyutu aynı çözünürlükte büyüdükçe piksel alanı artar, daha fazla ışık toplanır ve gece gürültüsü düşer. 2-4MP modellerde 1/2.8" yaygınken, gece performansı öne çıkan 4MP modellerde 1/1.8" görülür; 8MP'de küçük sensör, gece görüntüsünü iyi sensörlü 4MP'ye göre gürültülü bırakabilir. Kayıt tarafında H.265 kodlama, aynı kalitede H.264'e göre dosya boyutunu belirgin biçimde düşürür; pratikte depolama ihtiyacını yaklaşık yarıya indirebilir.
Lens ve görüş açısı: hangi alanı, hangi detayla görürsünüz
Lens mm değeri küçüldükçe görüş açısı genişler, hedef üzerindeki piksel yoğunluğu ve dolayısıyla tanıma mesafesi azalır. Aşağıdaki değerler 4MP (2560×1440) sensör ve tipik 1/2.8" boyut için yaklaşık değerlerdir.
| Lens | Yatay görüş açısı | Kimlik tespiti (~250 px/m) | Tanıma (~125 px/m) |
|---|---|---|---|
| 2,8 mm | ~104° | ~4 m | ~8 m |
| 3,6 mm | ~87° | ~5,5 m | ~11 m |
| 6 mm | ~54° | ~10 m | ~20 m |
| 12 mm | ~28° | ~20 m | ~40 m |
Tablo şunu söyler: geniş açıyla "ne olduğunu", dar açıyla "kim olduğunu" görürsünüz. Koridor ve oda geneli için 2,8 mm, kasa ve kapı gibi sabit bir nokta için 3,6-6 mm, uzak kapı veya saha girişi için 6-12 mm uygundur. Aynı sahada hem geniş alan hem yüz detayı isteniyorsa 2,7-13,5 mm gibi motorlu (varifokal) lens, tek kamerayla iki ihtiyacı karşılar. Montaj yüksekliği arttıkça hedefin görüş açısı içindeki payı düşer; 3,5-4 m üzerindeki montajda yüz tanıma için gerekli mesafe hızla kısalır.
Gece görüşü: IR menzili ve düşük ışık
IR aydınlatma iki bantta çalışır: 850 nm dalga boyunda gözle görülür hafif kırmızı bir parıltı olur, verim yüksektir ve aynı güçle menzil daha uzundur; 940 nm neredeyse görünmezdir fakat daha düşük verimle çalışır, aynı mesafe için daha fazla IR gücü ister. Şartnamelerde yazan IR mesafesi (örneğin 30 m) ideal yansıtıcı yüzey ve tam karanlık koşulda ölçülür; gerçek sahada duvar açısı, toz ve matlaşan kapak bu mesafeyi kısaltır. Bu nedenle ihtiyaç duyulan mesafenin en az 1,5 katı IR menziline sahip model, güvenli tarafta kalır.
Düşük ışıkta asıl belirleyici sensör ve diyaframdır. "0 lx'e kadar" ifadesi genelde IR açıkken geçerlidir; renkli gece görüşü iddiası için 0,005 lx civarı değerler anlamlıdır. Lüks değerleri pazarlama dili olarak okunmalı; kıyaslarken sensör boyutu, diyafram (F1.6 gibi düşük değer daha iyi) ve IR gücü birlikte değerlendirilir.
Saha notu: Dome kamera tavana veya duvara çok yakın monte edilirse IR ışığı yüzeyden geri yansır ve karenin bir kenarında parlak bir leke oluşur. Kamerayı köşeden en az 50 cm, tercihen 1 m uzaklaştırmak ya da merceği kapağın arkasında olmayan turret gövdeye geçmek bu yansımayı büyük ölçüde giderir.
Koruma sınıfı: IP ve IK neyi garanti eder
IP kodu iki sayıdan oluşur: ilk sayı toz, ikinci sayı su korumasını gösterir. IP66 toz geçirmez ve güçlü su jetine dayanır; IP67 1 m derinlikte 30 dakika dalmaya dayanır; IP68 sürekli dalmaya (üreticinin belirttiği derinliğe) dayanır. İç mekan için IP20-IP40 yeterlidir; saçak altı gibi yarı korunaklı noktalarda IP65-IP66, doğrudan yağmura maruz kalan noktalarda IP67 tercih edilir.
IK kodu darbe dayanımını jul cinsinden verir. IK10, 20 joule'luk darbeye dayanım demektir; bu, yaklaşık 5 kg'lık bir cismin 40 cm yükseklikten bıraktığı enerjiye (E = m·g·h ≈ 5 × 9,81 × 0,4 ≈ 20 J) karşılık gelir. Okul, AVM, otopark gibi müdahale riski olan yerlerde IK10 gövde, normal iç mekanlarda IK08 ve üzeri makul kabul edilir.
Güç ve kablolama: PoE sınıfları, 100 m sınırı ve voltaj düşümü
Ethernet (Cat5e/Cat6) üzerinden veri iletimi bakır kabloda 100 m ile sınırlıdır; bunu aşan mesafelerde ara switch veya fiber gerekir. Aynı kablo PoE ile güç de taşıyabilir; hangi PoE sınıfının yeterli olduğu kamera tüketimine göre belirlenir.
| PoE sınıfı | Kaynaktan çıkış (PSE) | Kameraya ulaşan (PD) | Tipik kullanım |
|---|---|---|---|
| 802.3af (PoE) | 15,4 W | 12,95 W | Sabit 2-4MP dome, IR |
| 802.3at (PoE+) | 30 W | 25,5 W | PTZ, ısıtıcı veya güçlü LED |
| 802.3bt Type 3 | 60 W | 51 W | Çok işlevli pan-tilt-zoom |
| 802.3bt Type 4 | 90 W | 71,3 W | Yüksek güçlü saha ekipmanı |
Kablonun uzunluğu, kayıptan dolayı gerilim düşümü yaratır. Örnek hesap — Cat5e ile 80 m mesafede 12 W çeken bir dome kamera:
- Akım: I = P / U = 12 W / 48 V = 0,25 A
- 24 AWG bakırın bir iletkendeki direnci yaklaşık 0,084 Ω/m; gidiş-dönüş devre direnci 2 × 0,084 = 0,168 Ω/m
- 80 m için toplam direnç: 0,168 × 80 = 13,4 Ω
- Gerilim düşümü: I × R = 0,25 × 13,4 = 3,4 V; kameraya ulaşan ≈ 48 − 3,4 = 44,6 V
- Kabloda harcanan güç: I²R = 0,0625 × 13,4 = 0,84 W
- Kaynaktan çekilen toplam: 12 + 0,84 ≈ 12,8 W → 802.3af (12,95 W PD bütçesi) sınırına yakın ama yeterli
Aynı hat 100 m ve 25 W'lık bir PTZ için hesaplanırsa akım 0,52 A, toplam direnç 16,8 Ω, düşüm yaklaşık 8,7 V olur; kameraya 39 V civarı ulaşır ve kablo kaybı 4,5 W'ı bulur. Bu durumda 802.3at (PoE+) gerekir. Switch seçerken toplam PoE bütçesi de kontrol edilir: örneğin 120 W bütçeli bir switch, 25 W'lık sekiz kamerayı (200 W) besleyemez; kamera başına watt ile port sayısı çarpılıp toplam bütçeyle karşılaştırılmalıdır.
Cat5e ile Cat6 arasındaki fark bu ölçekte küçüktür; 100 m sınırına yakın ve yüksek güçlü kurulumlarda 23 AWG Cat6 daha düşük direnç sağladığı için düşümü azaltır. Kablo altyapısını sıfırdan kuruyorsanız [IP kamera sistemi](/rehber/ip-kamera-sistem-rehberi-2026/) rehberindeki bütçe ve topoloji mantığı işinizi kolaylaştırır.
Uyumlu kayıt cihazı ve disk hesabı
Dome kamera tek başına görüntü üretir; kayıt için NVR, DVR veya bulut gerekir. IP dome kameralar NVR ile, analog (TVI/CVI/AHD) dome kameralar DVR ile çalışır; üreticiler arası uyumlulukta ONVIF desteği aranır. NVR seçerken üç sayı önemlidir: kanal sayısı, PoE portu sayısı ve NVR'ın PoE bütçesi. Kayıt süresini disk kapasitesi belirler; aşağıda 2 Mbps bit hızındaki 2MP H.265 kameralar için örnek:
- Saniyedeki veri: 2 Mbit/s
- Günlük: 2.000.000 bit/s × 86.400 s = 1,728 × 10¹¹ bit
- Bayta çevrim: ÷ 8 = 2,16 × 10¹⁰ bayt ≈ 21,6 GB/kamera-gün
- 4 kamera: 4 × 21,6 = 86,4 GB/gün
- 30 gün: 86,4 × 30 ≈ 2,6 TB
Bu senaryoda 4 TB'lık bir disk, üzerinde pay bırakarak 30 günlük kaydı rahat taşır. 8MP (4K) bir kamera 8 Mbps civarında çalıştığında tek başına günde yaklaşık 86 GB üretir; yani tek bir 4K kanal, dört adet 2MP kanala yakın disk tüketir. Hareket algılama veya olay bazlı kayıt bu süreyi belirgin biçimde uzatır.
Kullanım yerine göre hızlı seçim
| Kullanım yeri | Çözünürlük | Lens | IR | Koruma | Kritik nokta |
|---|---|---|---|---|---|
| Daire/ev girişi (iç) | 4MP | 2,8 mm | 20-30 m | IP20, IK08 | Montaj 2,2-2,8 m, kapı yüzüne |
| Ofis koridoru | 4MP | 2,8-3,6 mm | 15-20 m | IP20 | Pencere varsa WDR şart |
| Mağaza kasa | 4-8MP | 2,8-3,6 mm | 10-20 m | IP20 | Yüz hizası, tezgah üstü |
| Depo içi | 4MP | 2,8 mm | 20-30 m | IP40 | Geniş açı, aşırı ışıktan kaçının |
| Saçak altı dış | 4MP | 2,8-3,6 mm | 30 m | IP66, IK10 | IR yansımasına mesafe |
| Açık otopark | 4-8MP | 3,6-6 mm | 30-50 m | IP67, IK10 | Direk yüksekliği ve açı |
Kamera sayısı ve bütçe planlamasında [güvenlik kamerası seçimi](/rehber/guvenlik-kamerasi-sistemleri-2026-model-secim-rehberi/) rehberi, hangi noktaya kaç kamera gerektiğini belirlemede tamamlayıcıdır.
Kurulumda dikkat edilecek noktalar
Kamera, izlenecek kritik bölgeyi (kapı, kasa, geçiş noktası) karşıdan görecek şekilde konumlandırılır; doğrudan güneşe veya güçlü ışık kaynağına bakan açı, ters ışıkta yüzü karartır. İç mekanda 2,2-3,5 m, dış mekanda 3-5 m yükseklik hem geniş alanı hem yüz detayını dengeler; çok yüksek montaj yüz tanımayı zorlaştırır. Kablo dome içinden geçirilirken lastik conta ve kapak vidası düzgün kapatılmalıdır; IP iddiası yalnızca conta tam oturduğunda geçerlidir. Kurulum sonrası gece ve gündüz kaydı ayrı ayrı kontrol edilir, IR LED'lerin devreye girdiği ve karenin kenarında yansıma oluşmadığı doğrulanır.
Saha notu: Kapağın iç yüzeyine parmakla dokunulması gece IR açıkken bulanık bir leke bırakır; kapak yalnızca kenarlarından tutulmalı, yılda en az bir kez mikrofiber bezle temizlenmelidir. Conta sıkışmış veya kapak tam kapanmamışsa dış mekanda içeri su alır; bu durumda IP sınıfı kayıt üzerinde hiçbir koruma sağlamaz.
KVKK ve ses kaydı
Görüntü kaydı kişisel veri kapsamındadır; kamera sahasının girişinde, izleme yapıldığına dair aydınlatma levhası bulundurmak yaygın uygulamadır. Ses kaydı görüntüden ayrı ve daha hassas bir veri türüdür; özel alanlarda ve çalışanların bulunduğu ortamlarda ses kaydı, görüntü kaydına göre daha sıkı gerekçe gerektirir. Bu nedenle ses kaydı olmayan (veya kapatılabilen) modeller, çoğu ev ve iş yeri kurulumunda hem teknik hem hukuki olarak daha sade bir tercihtir.
Kısa karar özeti
İç mekanda yüz ve detay isteyen ev/ofis kurulumları için 4MP, 2,8-3,6 mm lens, 20-30 m IR ve IP20 gövde yeterlidir; dış mekanda aynı çözünürlükte IP66/IK10 ve 30 m üzeri IR tercih edilir. Uzun ve dar alanlarda 6 mm, uzak girişlerde 6-12 mm veya motorlu lens, kasa gibi sabit hedeflerde 3,6 mm doğru seçimdir. PoE kurulumunda 100 m sınırı, kamera tüketimi ve switch PoE bütçesi birlikte hesaplanır; kayıt süresi ise bit hızı üzerinden disk kapasitesine dönüştürülür.
Sıkça Sorulan Sorular
Dome kamera mı turret kamera mı seçilmeli?
Vandal riski, estetik ve yön gizliliği ön plandaysa dome; en yüksek gece görüntüsü ve kapak yansıması olmadan temiz IR isteniyorsa turret uygundur. Aynı sensör ve lens kullanıldığında gündüz görüntüleri benzerdir; fark çoğunlukla IR yansıması ve temizlik ihtiyacında ortaya çıkar. Dış mekanda dome seçilecekse IP66/IK10 ve IR yansımasına uygun montaj mesafesi şarttır.
Dome kamera dış mekanda kullanılır mı?
Kullanılır; ancak doğrudan yağmura maruz kalan noktalarda IP67, saçak altında IP65-IP66 ve müdahale riski varsa IK10 gövde gerekir. Kubbeli yapı yağmur damlasını ve tozu görüntüye taşıyabildiği için kameranın altına doğru eğimli, korunaklı montaj daha iyi sonuç verir. Conta tam oturmazsa IP iddiası geçersiz kalır.
4MP dome kamera yüzü kaç metreden tanır?
4MP (2560×1440), 2,8 mm lens ve yaklaşık 104° görüş açısıyla kimlik tespiti (250 px/m) yaklaşık 4 m, tanıma (125 px/m) yaklaşık 8 m mesafede mümkündür. 3,6 mm lens bu mesafeleri yaklaşık 5,5 m ve 11 m'ye, 6 mm lens yaklaşık 10 m ve 20 m'ye taşır. Gerekli mesafe arttıkça dar lens veya daha yüksek çözünürlük gerekir.
Dome kamera için kaç watt PoE gerekir?
Sabit 2-4MP bir dome kamera tipik olarak 5-12 W çeker ve 802.3af (PoE) sınıfı 12,95 W PD bütçesiyle yeterlidir. Isıtıcı, motorlu lens veya güçlü IR içeren modellerde ihtiyaç 25 W'a çıkabilir ve 802.3at (PoE+) gerekir. Karar verirken kameranın etiketindeki tüketim ve switch'in toplam PoE bütçesi birlikte kontrol edilmelidir.
Dome kamera kayıt cihazı olmadan çalışır mı?
Görüntüyü üretir ve canlı izlenebilir; ancak kayıt için NVR/DVR veya bulut gerekir. microSD yuvası olan modeller kart üzerine sınırlı süre kayıt yapabilir; yaklaşık 21,6 GB/kamera-gün tüketimle 128 GB kart yalnızca birkaç gün yeter. Uzun süreli ve çok kameralı kayıt için NVR ve uygun disk kapasitesi esastır.
Analog dome kamera ile IP dome kamera arasındaki fark nedir?
Analog dome (TVI/CVI/AHD) mevcut koaksiyel kabloyla DVR'a bağlanır ve genelde 1080p-5MP bandında çalışır; IP dome ise ethernet üzerinden NVR'a bağlanır, PoE ile tek kablodan beslenir ve daha yüksek çözünürlük ile analitik sunar. Kablo altyapısı sıfırdan çekiliyorsa IP sistem uzun vadede daha esnektir. Mevcut koaksiyel altyapıyı koruyan yenilemelerde analog çözüm maliyeti düşürür.